Het ‘Vitalias-Communicatie-Gedrags-Model’ in het kort

Astrid Hooghiem heeft het maar druk met het Covid-19-virus dat rondwaart in de wereld. Ze baalt zichtbaar van het feit dat ze de mensen niet recht in de ogen kan kijken maar dat ze alles telefonisch moet afhandelen.  Al ongeveer 25 jaar werkzaam vanuit Zuid-Nederland kwam ze er, mede door haar opleiding Transactionele psychotherapie, achter dat het rechtstreekse contact het verschil maakt in de spreekkamers. Eerst als basisarts en manager bij ArboNed, later als zelfstandig arts en nu als Medisch Directeur en Mede-eigenaar bij Vitalias. Tijdelijk wordt ze teruggegooid in alles waar ze als bedrijfsarts voor staat: het echte contact, open en nieuwsgierig, ‘face-to-face’ en alles op basis van Vertrouwen & Aandacht.

 

Het is maart 2020 en buiten is het onwerkelijk stil. Aan de bosrijke rand met de eerste Limburgse heuvels idyllisch op de achtergrond schijnt de zon. De mensen lijken het gezonde verstand te gebruiken door de richtlijnen van het RIVM te volgen. Geen mens op straat te zien. Bij Vitalias lopen de mensen met bochtjes om elkaar heen. De nuchterheid straalt er dan ook vanaf en de telefoon gaat onophoudelijk. Vitalias heeft extra spreekuren en interventies ingevlogen in deze crisistijden en dat zullen ze weten ook. De mensen zijn gecommitteerd. Er wordt ook gelachen. Niet wat je direct zou verwachten bij een serieuze branche in de medische tak van de Arbodiensten in deze woelige tijden.

“We moeten met z’n allen meer durven te gaan werken vanuit lef en intuïtie. Economisch gewin is een logisch gevolg van ‘dingen goed’ willen doen in plaats van ‘goede dingen’ proberen te doen om maar zoveel mogelijk winst te halen.”

 

–  Astrid Hooghiem: Bedrijfsarts & Medisch Directeur Vitalias  –

Vitalias

In juli 2015 is Vitalias gestart door Brian Wilbers in Heerlen. In zijn besef dat de behoeften van bedrijven anders waren dan dat er gemiddeld genomen op de markt wordt aangeboden is Vitalias opgezet. Het was Brian snel duidelijk dat verandering en kwaliteit alleen mogelijk was door daadwerkelijk ook anders te gaan denken. In Astrid vond hij iemand die uit gaat van de gewenste andere manier van denken, iemand die vanuit kwaliteit de diepte in wilt gaan. Murf gebeukt door de eeuwige economische ‘rat-race’ weet Astrid dat ze dat niet meer wil. Eerst investeren in kwaliteit dan volgt de economische ‘profit’ van zelf wel is haar vaste overtuiging.

 

‘Spreekuren-konijnen’

Plat gezegd: Wil je een ‘spreek-urenkonijn’ die mensen zo snel mogelijk terug stuurt naar de werkvloer, met een heel groot risico dat iemand later alsnog langer gaat uitvallen, dan ben je bij ons niet op de juiste plek. Maar wil je als bedrijf echt gaan voor duurzame inzetbaarheid, vitaliteit en een gezonde, positieve werkomgeving waarbij werkgevers, werknemers & leidinggevenden open en nieuwsgierig naar elkaar zijn, elkaar vertrouwen en aandacht geven en van daaruit willen groeien, dan heb je wellicht geen betere partner als Vitalias.

 

Kleur bekennen

Vitalias vraagt aan bedrijven om kleur te bekennen. De urgentie waarop problemen zich uiten en besproken worden, bepalen vaak de ervaren mate van (on)tevredenheid en de hoogte van het ziekteverzuim. Bedrijven komen naar Vitalias toe als ze via-via hebben vernomen dat er een frisse wind waait in Arbo-land. Wat Vitalias anders doet en wilt doen, aldus Astrid, is het ‘echte gesprek’ voeren. Maar al te vaak komen bedrijven, oneerbiedig gezegd, ‘zaken’ doen:

 

‘We willen alleen bedrijfsartsen uren inkopen tegen een zo laag mogelijk prijs en het verzuim zo snel mogelijk terugdringen met een x-% en die verantwoordelijkheid van die reductie willen we ook nog eens voor de volle 100% bij jullie als Arbodienst neerleggen.’

 

Astrid kan nog net geen lach onderdrukken. Niet uit gebrek aan respect maar meer uit ongeloof dat, vaak grote en succesvolle, bedrijven in 2020 deze gedachten nog steeds kunnen hebben: ‘Wij gaan in gesprek met de HR-afdeling maar alleen nadat we zeker weten dat de Directie, de Ondernemingsraad en/of de Raad van Bestuur het eens zijn met onze manier van werken en deze ook daadwerkelijk naar binnen en buiten toe wilt ondersteunen.’

Het doen van goede dingen gaat voor het dingen goed doen

‘Onze medewerkers worden opgeleid binnen het adagium dat het ten eerste gaat om het ‘doen van goede dingen’: bv de focus leggen op het belang van goede communicatie in relatie tot het komen tot het gewenste gedrag, het echte gesprek willen voeren met alle ‘Stakeholders’ in de specifieke situatie. Zodra we weten wat er mankeert (dus niet wat er in eerste instantie vaak lijkt te mankeren); versterken we de eigen autonomie van de mensen, zoeken we naar het welbevinden van de mensen gekoppeld aan duurzame inzetbaarheid op basis van een positieve gezondheidsgedachte binnen het gehele bedrijf. Nadat we (samen) de analyse gemaakt hebben en de benodigde stappen hebben gedefinieerd, richten we de organisatie samen opnieuw in door de ‘dingen goed te doen’ (lees: het aanpassen van de processen waar nodig). ‘ Je kunt wel benzine in een auto willen doen maar als deze op diesel rijdt valt ie uiteindelijk toch stil.’ Het klinkt uit de mond van Astrid redelijk eenvoudig.

 

Stroperige werkelijkheid

De werkelijkheid is echter weerbarstiger. We hebben enkele grote bedrijven waar de wil om te veranderen meer dan aanwezig is maar waar de werkelijkheid stroperiger is. ‘Vergelijk het met een grote olietanker die op zee moet keren’ . ‘Dat kost meer tijd dan bij een klein speedbootje.’ ‘Daarbij zitten er vaak mensen op een tanker die eigenlijk liever op een zeilboot willen zitten.’ Ook dat hoort bij het doen van de goede dingen: het is voor deze mensen wellicht een betere en gezondere keuze om ergens anders hun heil te zoeken. Wij zien het als Vitalias ook als onze rol om dit duidelijk te maken aan de betreffende stakeholder. Het komt daarbij overigens vaker voor dat iemand binnen de organisatie een andere rol krijgt toebedeelt (lees: interne mobiliteit) dan dat er per definitie afscheid van elkaar genomen wordt. Vitalias is binnen deze metafoor dan ook eerder de ‘duwboot’ dan de ‘trekboot’.

 

Wat vinden we binnen Vitalias dan belangrijke pijlers? Waarom kan Vitalias een goede partner zijn om binnen de juridische bepalingen van de Wet Verbetering Poortwachter samen te gaan opereren?

 

Vitalias onderscheidt 4 pijlers waarop de gehele visie steunt en van waaruit de gehele interne providerboog (psychologen, artsen, maatschappelijk werkers, verpleegkundigen, fysiotherapeuten, TA-therapeuten, arbeidsdeskundigen, arbeids-en organisatiedeskundigen) opereert. Samen werken we daarnaast om binnen de Wet Verbetering Poortwachter aan de verplichtingen te voldoen.

Pijler 1: Vitaliteit & Positieve Gezondheid

 

Wij geloven in het werken aan het vergroten van de veerkracht, in het bewust werken aan een sterk mentaal en fysiek welbevinden onder medewerkers, in het verhogen van zingeving op persoonlijk gebied en de kwaliteit van leven en leefstijl verhogen van alle medewerkers. Dit geldt zowel voor thuis als op het werk.

Pijler 2: Leiderschap & Eigenaarschap

 

Goed leiderschap is een resultante van het koppelen van de bedrijfsdoelstellingen aan de capaciteiten van de medewerkers en andersom. Noodzakelijk daarbij zijn een goede communicatie versus het gewenste gedrag, een open en nieuwsgierige houding, vertrouwen hebben in elkaar en het geven van de juiste aandacht aan elkaar, in contact zijn met anderen, het nemen van verantwoordelijkheid en het bevorderen van autonomie van alle stakeholders. Daarbij is het vooral zaak om te kijken: wie is de eigenaar van het specifieke probleem? Is dat de werknemer die uitgevallen is of is het juist de werkgever en/of leidinggevende die vanuit een verkeerd inzicht heeft gehandeld.

Pijler 3: Groei & Ontwikkeling

 

Onomstotelijk is in ieder geval dat mensen op elk niveau groeien vanuit een gezonde basis. Iemand die aandacht en vertrouwen krijgt gaat stap voor stap beter functioneren en ook met plezier beter functioneren. Het lijken twee eenvoudige woorden maar in de praktijk blijken deze termen behoorlijk gelaagd voor te komen.

Pijler 4: Mobiliteit

 

Er kan bij bedrijven op het vlak van inzetbaarheid nog meer overstijgend worden gedacht: wat kan iemand nog wel en waar is dat mogelijk elders binnen de organisatie. Meer denken vanuit mogelijkheden en daarbij ook echt ‘Out-of-the-Box’ durven te denken. Elke manier van inzet levert productiviteit, lastenvermindering en werkplezier voor het team en de medewerkers op. Ziek thuis zijn, is de duurste en meest negatieve optie. Mensen haken af in plaats van aan. De economische schade neemt toe in plaats van af.

Vitalias wil zo weinig mogelijk spreken over arbeidsongeschiktheid, of medisch bewijzen wat er niet gaat, maar liever over welke mogelijkheden er ingezet kunnen worden om het welbevinden/duurzame inzetbaarheid en positieve gezondheid van alle stakeholders juist wel te bevorderen. Arbeidsongeschiktheid is daarbij de laatste uitweg.

 

Vitalias wil van een voornamelijk beheersmatig-bezig-zijn-model ( ziek/niet ziek, Wet Poortwachter) meer met verzuim bezig zijn door meer en meer de focus te leggen op de achterliggende dynamiek van verzuim. Waarom is iemand in deze situatie terecht gekomen en wat heeft iemand nodig om weer de draad op te kunnen pakken.

 

Contact voor Contract

Daarom is ‘contact voor contract’ een belangrijke voorwaarde.
Niet uitgaan van een vooraf bepaalde, bevooroordeelde oplossing het gesprek in gaan maar juist eerst naar het contact maken en ‘het echte gesprek’ open en nieuwsgierig aan gaan met elkaar. In een dialoog, actief tegenspraak organiseren met het doel om continu beter te willen worden van elkaar als individu en als organisatie.

Een onderzoekende houding aannemen in het gesprek en breed nadenken over mogelijkheden. Van focus leggen op verantwoording nemen van leidinggevenden, naar focus op het nemen en geven van verantwoordelijkheid van de medewerker die dreigt uit te vallen. Mensen hun eigen regie en autonomie helpen terug te laten vinden. Dat is wat Vitalias wil realiseren in het aanpakken van verzuim.

In de driehoek leidinggevende, medewerker, bedrijfsarts is zoveel te winnen en daarbij is een belangrijke ondersteunende rol weggelegd voor de HR-afdelingen en de A&O-specialisten van Vitalias.

Alle partijen spreken in het Vitalias – model uiteindelijk dezelfde taal, gaan een gemeenschappelijk gedrag vertonen op basis van Aandacht en Vertrouwen om samen de Groei & Ontwikkeling te pakken op individueel en bedrijfsniveau.

 

De Redactie

Contact

 

Kruisstraat 56
6411 BW Heerlen

 

Mail. info@vitalias.nl

Bel ons. 045-2078015

 

 

Vestigingen

 

Eindhoven

Heerlen

Maastricht

Venlo

Spaubeek